อันตรายกับปลา
การสร้างเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูขนาดใหญ่นี้ประสบปัญหามากมาย ตามที่เราได้ทราบแล้ว เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูที่ชิคาโกสร้างขึ้นเพียงเพื่อแสดงให้เห็นว่าปฏิกิริยาลูกโซ่นั้นเป็นไปได้ ไม่ได้สร้างขึ้นเพื่อผลิตพลังงานหรือผลิตพลูโตเนียม เพียงเดินเครื่องด้วยกำลังต่ำ ๆ มีความร้อนและรังสีเกิดขึ้นเล็กน้อย แต่เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูที่แฮนฟอร์ดเดินเครื่องด้วยกำลังที่สูงจึงให้พลังงานและรังสีสูง เนื่องจากรังสีมีอันตรายต่อมนุษย์ สัตว์ และพืชมาก ดังนั้นเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูขนาดใหญ่จะต้องถูกล้อมด้วยกำแพงหนา ๆ ที่ทำด้วยเหล็ก คอนกรีตหรือวัตถุอื่น ๆ ที่กั้นรังสีได้ ผนังที่ใช้กั้นรังสีนี้เรียกว่า เครื่องกำบังรังสี (shielding) ของเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณู
การติดเครื่อง การควบคุม และการหยุดปฏิกิริยาลูกโซ่ในเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูที่ชิคาโก ยอร์ช ไวล์เป็นผู้ดึงหรือดันแท่งแคดเมี่ยมด้วยมือ แต่ในเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูขนาดใหญ่ การบังคับปฏิกิริยาลูกโซ่นั้นแท่งควบคุมถูกบังคับด้วยเครื่องมือกลภายนอกเครื่องกำบังรังสี
เมื่อเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูขนาดใหญ่เดินเครื่องจะมีความร้อนเกิดขึ้นมาก จึงจำเป็นจะต้องทำให้เครื่องเย็นลง น้ำเป็นสารที่ดีสำหรับการระบายความร้อน แม่น้ำโคลัมเบียเป็นแม่น้ำที่ใหญ่สายหนึ่งในสหรัฐอเมริกา จึงสามารถระบายน้ำให้ตามที่ต้องการได้ และนี่เองเป็นเหตุผลหนึ่งที่ว่าทำไมนายพลโกรฟส์จึงเลือกสถานที่ตามแนวแม่น้ำโคลัมเบียสำหรับการสร้างเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูขนาดใหญ่ถึง 3 เมือง
เครื่องสูบน้ำขนาดยักษ์จึงถูกสร้างขึ้นเพื่อดูดน้ำจากแม่น้ำมาแล้วให้ไหลเข้าไปในเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูเพื่อระบายความร้อนแล้วไหลกลับสู่แม่น้ำตามเดิม วิศวกรผู้วางแผนสร้างเครื่องสูบน้ำและทางเดินของน้ำมีความกังวลใจอยู่อย่างหนึ่งซึ่งก็ดูคล้าย ๆ ไม่ค่อยสำคัญนักในขณะนั้นนั่นคือ ความปลอดภัยของปลา แม่น้ำโคลัมเบียเป็นแหล่งปลาที่อุดมสมบูรณ์เป็นแหล่งใหญ่ที่ป้อนตลาดรัฐวอชิงตัน ดังนั้นจึงต้องหาวิธีป้องกัน
ปลาในน้ำเผชิญกับอันตราย 2 ประการคือจากเครื่องสูบน้ำและจากสารกัมมันตรังสี เครื่องสูบน้ำอาจจะดูดปลาเข้าไปแล้วบดจนละเอียด ดังนั้นวิศวกรที่แฮนฟอร์ดจึงได้คลุมตาข่ายตรงทางที่น้ำไหลเข้าทุกแห่งเพื่อป้องกันให้ปลาอยู่ห่างจากเครื่องสูบน้ำ ด้วยเหตุนี้น้ำจึงสามารถไหลเข้าไปได้อย่างอิสระเสรี เพราะตาข่ายจะกั้นปลาไม่ว่าเล็กหรือใหญ่ออกหมด ส่วนเรื่องสารกัมมันตรังสีนั้นก็จะต้องป้องกันเช่นกัน เพราะว่าหลังจากน้ำไหลผ่านเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูแล้วจะพัดพาเอาสารกัมมันตรังสีที่เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูผลิตขึ้นออกมาด้วย จริงอยู่ ถึงแม้จะไม่แรงนัก แต่ก็มากพอที่จะทำอันตรายต่อปลาได้ถ้าปล่อยน้ำนั้นลงแม่น้ำโดยตรง เพื่อป้องกันปัญหานี้ น้ำจะถูกกักไว้ในสระหรือทะเลสาบ เพื่อรอให้สารกัมมันตรังสีสลายตัวเสียก่อนแล้วจึงปล่อยออกสู่แม่น้ำ
ขณะที่เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูที่แฮนฟอร์ดเกิดปฏิกิริยาลูกโซ่ยูเรเนียม 238 บางตัวจะกลายไปเป็นพลูโตเนียม หลังจากนั้นชั่วระยะหนึ่งพลูโตเนียมก็จะถูกแยกออกจากยูเรเนียม ตามทฤษฎีการแยกนี้ง่ายมาก เพราะยูเรเนียมและพลูโตเนียมเป็นธาตุต่างชนิดกัน จึงสามารถแยกออกจากกันได้โดยวิธีเคมี แต่ในทางปฏิบัตินั้นไม่ง่ายเลย ในยูเรเนียมที่มีพลูโตเนียมเกิดขึ้นนั้นจะมีผลผลิตจากฟิสชั่นอื่น ๆ อีก ซึ่งบางตัวมีกัมมันตภาพรังสีสูงและมีอันตรายมาก ดังนั้นการแยกจึงต้องปฏิบัติด้วยวิธีพิเศษ มิฉะนั้นแล้วอาจเกิดอันตรายแก่คนงานถึงตายได้
ที่แฮนฟอร์ด แท่งยูเรเนียมที่มีพลูโตเนียมอยู่ด้วยจะถูกนำออกจากเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูโดยเครื่องมือแบบที่คนไม่ต้องเข้าไปใกล้เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูเลย จากนั้นก็จะถูกหย่อนลงในบ่อลึกที่เต็มไปด้วยน้ำ น้ำเป็นเครื่องกำบังรังสีที่ดีสามารถกั้นรังสีทุกประเภท จึงมีรังสีออกสู่อากาศน้อยมาก แท่งยูเรเนียมดังกล่าวจะถูกลากใต้น้ำไปเรื่อย ๆ จนถึงโรงงานแยก ที่นี้จะใช้วิธีเคมีในการแยกธาตุต่าง ๆ ออกจากกันโดยเครื่องมือกลที่ใช้บังคับจากระยะที่ปลอดภัย
ในการวางแผนสร้างเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูและโรงงานแยกธาตุนี้ วิศวกรคิดอยู่เสมอว่าอาจเป็นไปได้ที่มีอุบัติเหตุเกิดขึ้นอันจะเป็นเหตุให้มีรังสีแผ่ออกสู่อากาศได้ เพื่อขจัดปัญหานี้ให้เบาบางลง จึงได้สร้างโรงงานแยกธาตุให้ห่างจากเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูมาก ๆ และได้สร้างทางรถไฟเชื่อมติดต่อระหว่างตึกทั้งสองเพื่ออำนวยความสะดวกสำหรับคนงานด้วย | 